فصلنامه علمی مطالعات  فقه اقتصادی

فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی

ملاحظاتی بر بزه اخلال در نظام اقتصادی از طریق رمزارزها

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 گروه حقوق، واحد ساوه، دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه، ایران
2 گروه حقوق، واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 گروه حقوق، واحد ساوه، دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه، ایران.
چکیده
زمینه و هدف: با نفوذ هرچه بیشتر دنیای مجازی در زندگی بشر، نوعی از پول مجازی هم ایجاد شد؛ در همین زمان کوتاه رمزارزها که پول مجازی نیز نام دارند در بازارهای معاملاتی نفوذ کردند. رمزارزها نوع جدیدی از فناوری‌های دیجیتال محسوب می‌شوند
مواد و روش‌ها: مقاله حاضر توصیفی تحلیلی است. مواد و داده‌ها نیز کیفی است و از فیش‌برداری در گردآوری مطالب و داده‌ها استفاده‌شده است.
ملاحظات اخلاقی: در این مقاله، اصالت متون، صداقت و امانتداری رعایت شدهاست.
یافته‌ها: با توجه به عدم به رسمیت شناخته نشدن رمزارزها و عدم آشنایی کافی با آن، جرایم رمزارزی مانند برخی کلاهبرداری‌ها، فیشینگ‌ها و ... به منصه ظهور رسیده است. یکی از این جرایم که ممکن است عدم توجه به آن موجب شکل گیری بحران اقتصادی و اجتماعی و قضایی در جامعه ایران گردد، بزه اخلال در نظم اقتصادی کشور از طریق رمزارزها می‌باشد.
نتیجه: شمول قانون اخلالگران در نظام اقتصادی مخصوصا بند الف آن بر رفتارهای مجرمانه ناشی از رمز ارز بسیار دشوار می‌باشد که رمزارزها در تاریخ کنونی از این شمولیت خارج بوده و موضوعیت ندارند. چنانچه اشخاص حقوقی یا حقیقی مبادرت به وصول رمزارزها به صورت قبول سپرده تحت عنوان مضاربه و نظایر آن که موجب حیف و میل اموال مردم یا ‌اخلال در نظام اقتصادی شود، به اتهام ارتکاب اخلال در نظام اقتصادی کشور قابلیت تعقیب داشته.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


-   انصاری، مرتضی، کتاب المکاسب، جلد پنجم، قم، مجمع الفکر الاسلامی، 1431 ق.
-   باهو، محمد، جرایم ارزی از منظر سیاست کیفری، چاپ اول، تهران، نشرمیزان. 1401.
-  تقیزاده، ابراهیم- هاشمی، احمدعلی، مدنی 2، اموال و مالکیت، تهران، انتشارات دانشگاه پیام نور. 1391.
-  عبدالستار ابوغده، النقود الرقمیه الرویه الشرعیه والاثار الاقتصادیه، موتمر الدوحه الرابع للمال الاسلامی. 2018.
-  کاتوزیان، ناصر، دوره مقدماتی حقوق مدنی اموال و مالکیت، چاپ پنجاه و دوم، تهران، بنیاد حقوقی میزان. 1398.
-   کاتوزیان، ناصر، دوره مقدماتی حقوق مدنی اموال و مالکیت، تهران، نشر میزان. 1386.
-   کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی، اموال و مالکیت، تهران، موسسه نشر یلدا. 1374
-   معین، محمد، فرهنگ فارسی معین، جلد سوم، تهران، انتشارات امیرکبیر. 1376.
-  میلانی، سید محمد هادی، کتاب البیع، محقق: سیدعلی حسینی میلانی، قم، مرکز الحقائق الاسلامیه، جلد اول. 1429 ق.
-  نائینی، محمدحسین، المکاسب و البیع، قم، دفتر انتشارات اسلامی وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، جلد دوم. 1391 ق.
-  ابوبکر، محمد، بررسی جامع فقهی بیت‌کوین، ارزهای دیجیتال و بلاک چین، ترجمه محمد آذر نیوار، سایت ارزهای دیجیتال. 2018.
-  احمدزاده، رسول و سید درید موسوی مجاب، محمود صابر، سیاست جناییِ قضاییِ استجا‌ های در رسیدگی به جرم اخلال در نظام اقتصادی کشور، پژوهشنامه حقوق کیفری، سال 14، پیاپی 28، شماره 2، 7-21. 1401.
-  توسلی، محمداسماعیل، تحلیل ماهیت پول، اقتصاد اسلامی، شماره 48، صفحات 107 تا 130. 1391.
-  جعفری مسلم مجتبی، آقابابایی عظیم، جرم اخلال کلان در نظام اقتصادی کشوردر قانون مجازات اخلالگران در نظام اقتصادی کشور و ماده 286 قانون مجازات اسلامی، مجله پژوهشهای حقوقی، شماره 47، 29-54. 1400.
-  سلیمانی پور، محمدمهدی- سلطانی نژاد، حامد- پورمطهر، مهدی، بررسی فقهی پول مجازی، دوفصلنامه علمی پژوهشی تحقیقات مالی اسلامی، سال ششم، شماره دوم (پیاپی 12)، صفحات 167 تا 192. 1396.
-  سیدحسینی، میرمثیم- دعایی، میثم، بیت‌کوین نخستین پول مجازی، سازمان بورس اوراق بهادار، مدیریت پژوهش، توسعه و مطالعات. 1393.
-  عبدی پور، ابراهیم، تحلیل حقوقی ماهیت پول الکترونیکی، نشریه حقوق خصوصی، سال هفتم، شماره 16. 1389.
-  غلامی معاف، کمیل- رمضانیان، محمدرحیم- فریدی ماسوله، مرضیه، رمز ارز بیت‌کوین و خدمات ملی و فراملی آن، فصلنامه پژوهش های معاصر در علوم مدیریت و حسابداری، سال سوم، شماره 8، صفحه 170. 1400.
-  فتح‌اللهی، حانیه- عزمی، رضا، ارائه یک مکانیزم پرداخت امن مبتنی بر پول دیجیتال، هفتمین همایش ملی بانکداری الکترونیک و نظام‌های پرداخت. 1396.
-  کمیلی، محمدرضا و رضا دانشور ثانی و محمد باقر گرایلی، ماهیت جرم اخلال در نظام اقتصادی کشور، دو فصلنامه مطالعات فقه اسلامی و مبانی حقوق، سال 15، شماره 43، 5-28. 1400.
-  میرزاخانی، رضا، بیت‌کوین و ماهیت مالی و فقهی، مرکز پژوهش توسعه و مطالعات اسلامی. 1396.
-  محمودی، اصغر، تحلیل ارزهای مجازی در پرتو فقه، حقوق و مطالعات تطبیقی، فصلنامه مطالعات حقوق خصوصی، دوره 49، شماره 3، صفحات 503 تا 522. 1398.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
منابع لاتین
-        Ciaian, P., Rajcaniova, M., & Kancs, d,Artis, Virtual relationships: short- and long-run edidence from BitCoin and altcoin markets, Journal of International Financial markets, Institutions and money. 2018.
 
 
 
 
دوره 7، شماره 4 - شماره پیاپی 27
فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی
زمستان 1404
صفحه 175-190