فصلنامه علمی مطالعات  فقه اقتصادی

فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی

فسخ قرارداد و جبران خسارت آن در حقوق ایران و اسناد بین المللی؛ کنوانسیون بیع بین ‎المللی

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری حقوق خصوص، گروه حقوق خصوصی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 استادیار گروه حقوق خصوصی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
10.22034/ejs.2024.453631.1780
چکیده
زمینه و هدف: در مبادلات تجاری گاهی قرارداد از سوی یکی از طرفین نقض می گردد که بحث جبران خسارت ناشی از آن از موضوعات مهمی است که نیازمند بحث و بررسی است. هدف مقاله حاضر بررسی فسخ قرارداد و جبران خسارت آن در حقوق ایران و اسناد بین‌المللی با تأکید بر کنوانسیون بیع بین ‎المللی است.
مواد و روش‌ها: مقاله حاضر توصیفی تحلیلی است. مواد و داده‌ها نیز کیفی است و از فیش‌برداری در گردآوری مطالب و داده‌ها استفاده‌شده است.
ملاحظات اخلاقی: در این مقاله، اصالت متون، صداقت و امانت‌داری رعایت شده است.
یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد در اصول قراردادهای تجاری بین ‎المللی مؤسسه یکنواخت سازی حقوق خصوصی نظریه جبران کامل خسارت پذیرفته شده است. این نظریه همچنین در کنوانسیون قراردادهای بیع بین ‎المللی کالا سال 1980 مورد پذیرش واقع شده و در رویه های قضایی و داوری بین المللی نیز تبلور یافته است. در حقوق ایران، این نظریه به ویژه در مورد خسارات ناشی از تقویت منافع مورد انتظار، با چالش اساسی مواجه است.
نتیجه: در حقوق ایران فسخ اثر قهقرایی نخواهد داشت در حالی که در کنوانسیون اثر فسخ به گذشته نیز سرایت می نماید و همچنین در کنوانسیون اساساً اجرای حق فسخ به امکان اعاده کالا منوط است؛ اما در حقوق ایران چنین نیست. به علاوه، آنکه شروط و تعهدات تبعی در هر دو نظام حقوقی پس از فسخ از پایداری برخوردارند و خسارت ناشی از فسخ نیز تحت شرایطی قابل مطالبه می‎باشد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


  • منابع فارسی

    • امامی، سیّدحسن، حقوق مدنی، جلد اول، چاپ بیستم، تهران، کتابفروشی اسلامیه، 1398.
    • بهرامی، بهرام، آیین دادرسی مدنی کاربردی، چاپ ششم، تهران، نشر نگاه بینه، 1382.
    • پلانتار ژان، پی یر؛ صدیقی، ایرج، «حقوق جدید متحدالشکل بیع بین‌المللی کنوانسیون سازمان ملل متحد مورخ 11 آوریل 1980»، مجله حقوقی، نشریه دفتر خدمات حقوقی بین‌المللی، شماره نه، 1370.
    • شرافت پیما، محمدرضا؛ کاملی، جعفر، «حق تعویض و تعمیر کالا در کنوانسیون بیع بین‌المللی کالا 1980 و حقوق ایران»، فصلنامه پژوهش‌های روابط بین الملل، شماره بیست و دو،1396.
    • شعاریان، ابراهیم؛ ترابی، ابراهیم، اصول حقوق قراردادهای اروپا و حقوق ایران (مطالعه تطبیقی)، چاپ اول، تهران، انتشارات فروزش، 1382.
    • صفایی، سید حسین، حقوق مدنی (قواعد عمومی قراردادها)، جلد دوم، چاپ دوم، تهران، انتشارات میزان، 1383.
    • صفایی، سید حسین؛ رحیمی، حبیب الله، مسئولیت مدنی (الزامات خارج از قرارداد)، چاپ هشتم، تهران، انتشارات سمت،1394.
    • صفایی، سید حسین و همکاران، حقوق بیع بین‌المللی، چاپ اول، تهران، انتشارات دانشگاه تهران،1384.
    • صفایی، سیدحسین؛ عادل، مرتضی؛ کاظمی، محمود؛ میرزانژاد، اکبر، حقوق بیع بین‌الملل، چاپ دوم، تهران، انتشارات دانشگاه تهران،1397.
    • عبدی پور، ابراهیم؛ پرتو، حمیدرضا، «بحثی در عدم مطابقت حقوقی کالای و ضمانت اجراهای آن»، فصلنامه حقوق دانشکده‌ی حقوق و علوم سیاسی، شماره دو، 1391.
    • غمامی، مجید، قابلیت پیش بینی ضرر در مسئولیت مدنی، چاپ اول، تهران، نشر سهامی انتشار،1393.
    • کاتوزیان، ناصر، درسهایی از عقود معین (دوره مقدماتی حقوق مدنی)، جلد اول، چاپ اول، تهران، انتشارات گنج دانش،1380.
    • کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی (الزام‌های خارج از قرارداد- ضمان قهری)، چاپ اول، تهران، انتشارات دانشگاه تهران، 1374.
    • کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی (عقود معین)، جلد چهارم، چاپ سوم، تهران، انتشارات دانشگاه تهران، 1387.
    • کاتوزیان، ناصر، اعمال حقوقی، چاپ چهارم، تهران، شرکت سهامی انتشار،1390.
    • نهرینی، فریدون، ماهیت و آثار فسخ قرارداد در حقوق ایران، چاپ دوم، تهران، انتشارات گنج دانش، 1383.
    • صادقی، محسن، شیوه‌های‌ جبران‌ خسارت‌ ناشی‌ از نقض‌ تعهد قراردادی‌ در کنوانسیون‌ بیع‌ بین‌المللی‌ کالا، مجله:پژوهشهای حقوقی، شماره پنجم، بهار و تابستان 1383.
    • فرزانگان، محمد؛ ظهوری، سمیه ؛ تقی پور درزی نقیبی، محمد حسین، نحوه ترتیب ضمانت اجرای تخلف از تعهد در حقوق ایران، کنوانسیون بیع بین المللی کالا و حقوق انگلیس، پژوهشنامه حقوق تطبیقی، شماره دهم، پاییز 1

    منابع لاتین

    • Chengwei, Liu; Marie Stefanini, Newman, Remedies in International Sales(Perspectives from CISG- UNIDROIT Principles and PECL), NY,1nd edition, Press Juris Net, 2007.
    • Davies, Martin; Snyder, David V,International Transactions in Goods(Global Sales in Comparative Context), 1th Edition, New York,Oxford University Press, 2014.
    • Fairhurst, John, Law of the European Union, Eleventh Edition, New York, Publisher Pearson Education Limited, 2016.
    • Gabriel, Henry Deeb, Contracts for the Sale of Goods(A Comparison of U.S. and International Law), 2nd Edition, New York,Oxford University Press, 2008.
    • Honnold, John O, Uniform Law for International Sales under the 1980 United Nations Convention, 3 nd Edition, The Hague, Publisher Kluwer Law International, 1999.
    • Huber, Peter and Mullis, Alastair, CISG (A new textbook for students and practitioners), 1th Edition, Germany,Sellier european law publishers, 2007.
    • Karen, Davies, Understanding European Union Law, 5th Edition, New York, Publisher Routledge, 2013.
    • Ramberg, Jan, ICC Guide to Incoterms 2010, 5nd edition, Paris, Publishing International Chamber of Commerce, 2011.
    • Schlechtriem, Peter and Butler, Petra, UN Law on International Sales(The UN Convention on the International Sale of Goods), 1nd edition,Germany, Publisher Springer-Verlag, 2009.
    • Schlechtriem, Peter, law economics international trade uniform sale the Un convention on contracts international sale of goods, Translated by G. Thomas, 2nd edition, New York, Oxford University press, 1998.
    • Yovel, Jonathan,» Comparison between provisions of the CISG (Seller's Right to Remedy Failure to Perform: Article 48) and the counterpart provisions of the PECL«, available online at: https://www.cisg .law.pace.edu/cis g/text/ html.

     

دوره 7، شماره 3 - شماره پیاپی 26
فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی
تابستان 1404
صفحه 139-154