فصلنامه علمی مطالعات  فقه اقتصادی

فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی

قوانین پیش گیری از فساد اداری و نقش سازمان بازرسی کل کشور

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه حقوق جزا و جرم شناسی، واحد آیت الله آملی، آمل، ایران
2 استادیار گروه حقوق، دانشگاه شاهد، تهران، ایران
3 استادیار گروه حقوق جزا و جرم شناسی، واحد قائم شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم شهر، ایران
10.22034/ejs.2024.487377.1973
چکیده
زمینه و هدف: فساد اداری یکی از چالش‌ها و مشکلات مهم فراروی نظام اداری ایران است که مقابله با آن ضروری است. در همین راستا هدف مقالة حاضر بررسی قوانین پیش­گیری از فساد اداری و نقش سازمان بازرسی کل کشور است.
مواد و روش‌ها: مقاله حاضر توصیفی-تحلیلی است. مواد و داده‌ها نیز کیفی است و از فیش‌برداری در گردآوری مطالب و داده‌ها استفاده ‌شده است.
ملاحظات اخلاقی: در این مقاله، اصالت متون، صداقت و امانت‌داری رعایت شده است.
یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد سازمان بازرسی کل کشور به­ عنوان یکی از دستگاه­ های مهم ضد فساد در کشور همپای تلاش‌ها و برنامه‌هایی که برای ارتقای کارآمدی نظام اداری و تقویت قانون­ مداری در کشور دارد در مبارزه با فساد و پیش­ گیری از آن نقش محوری دارد. سازمان بازرسی کل کشور وظیفه دارد که سازوکارهای حقوقی و قانونی لازم و خلأهای را که موجب جلوگیری از نظارت نهادهای مدنی در جامعه می‌شود شناسایی کند و این خلأها را از بین ببرد.
نتیجه: با توجه به اینکه نظارت و بازرسی نقش عمده‌ای در تغییر ساختار و اصلاح یک حکومت بازی می‌کند، تدوین قوانینی که قابلیت برطرف کردن نیازها در بعد ملی را داشته باشد موجب استحکام و تثبیت موقعیت بین‌المللی کشور خواهد شد. باید این سازمان پیشنهادهای اصلاحی خود را برای اجرای صحیح قوانین موجود و تصویب قوانین لازم ارائه دهد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


- ابراهیمی، مسیح، «تفویض اختیار و بررسی اثرات آن بر سازمان»، نشریة مدیریت فردا، شمارة 9، 1384.
- آبسالان، ایرج، «فساد اداری و پیش­گیری از ان، با توجه به قانون ارتقای سلامت نظام اداری و مقابله با فساد»، مجلة مطالعات علوم سیاسی، حقوق و فقه، دورة سوم، شمارة اول، بهار 1396.
- آتشک، محمد؛ قهرمانی، محمد؛ ابوالقاسمی، محمود؛ فراستخواه، مقصود، ­«مفهوم فساد اداری در نظام آموزشی دولتی»، فصلنامة اخلاق در علوم و فناوری، شمارة 3، 1390.
- احمدی، مرتضی، ساختار نظارتی در تشکیلات جمهوری اسلامی ایران(مجموعه مقالات نخستین همایش نظارت و بازرسی)، چاپ اول، تهران، انتشارات سازمان بازرسی، 1376.
- الوانی، سیدمهدی، فرآیند خط ­مشی­گذاری عمومی، چاپ اول، تهران، انتشارات دانشگاه علامه طباطبائی، 1385.
- اینانلو، ابوالفضل، «تضمین‌های ساختار حقوقی ایران در پیش­گیری و مقابله با فساد اداری»، مجلة پژوهش در هنر و علوم انسانی، سال چهارم، شمارة 16، خرداد 1398.
- برخوردار، فرید، نظارت و بازرسی در اسلام(مجموعه مقالات نخستین همایش نظارت و بازرسی)، چاپ اول، تهران، انتشارات سازمان بازرسی کشور،1380.
- بهنیا، مسیح؛ صادقی، امیرحسین، «کمیسیون اصل نود یا سازمان بازرسی کل کشور؟ مقایسه با نهاد آمبودزمان (با تأکید بر آمبودزمان پارلمانی انگلستان)»، مجلة تحقیقات حقوقی، شمارة 91، 1399.
-پروین،خیراله؛ دلبر، حسین، «ارزیابی و اصلاح فرآیندهای اداری در آئینة سازمان بازرسی کل­کشور»، مجلة پژوهش حقوق عمومی، شمارة 42، 1393.
- توسلی­زاده، توران، پیش­گیری از جرائم اقتصادی، چاپ اول، تهران، انتشارات جنگل،1392.
- حقیقتیان، منصور؛ کریمی­زاده، سمیه؛ نظری، جواد، «بررسی برخی عوامل اجتماعی مؤثر بر فساد اداری»، نشریة جامعه­شناسی کاربردی، شمارة 4، 1391.
- حیدری، حسن؛ حسینی ­صدرآبادی، ایرج؛ مهرورز، محمودرضا، «واکاوی نقش سازمان بازرسی در پیش­گیری از نظارت ‌گریزی و فساد اداری مدیران دولتی»، مجلة حقوق اداری، شمارة 22، 1399.
- خیرآبادی، ماشاءاله، «فساد اداری و مجازات­های آن در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران»، اولین کنفرانس بین­المللی حقوق و علوم انسانی، تهران، 1398.
- ذاکرصالحی، غلام­رضا، راهبرهای مبارزه با فساد اداری، چاپ دوم، تهران، انتشارات جنگل/جاودانه،1388.
- رحمانیان، مرتضی؛ ایزدی راد، رؤیا؛ قنبری، ابوالفضل، «فساد اداری و راهکارهای حقوقی مقابله با آن»، مجلة فقه و حقوق نوین، شمارة 10، 1401.
-رستمی، ولی؛ کبگانی، حسن؛ طالبی­زاده، معین، «بررسی علل بروز و روش­های پیش­گیری از فساد اداری»، مجلة رهیافت پیش­گیری، شمارة 2، 1396.
- رضائی سیابیدی، علیرضا، «بررسی فساد اداری و راهکارهای مبارزه با آن در قانون جزایی ایران»، مجلة فقه-حقوق و علوم جزا، شمارة 6، 1396.
- زرندی، سعید؛ حمیدی حصاری، یاسین؛ معدنی، جواد، «عوامل مؤثر بر فساد اداری در سازمان‌های دولتی جمهوری اسلامی ایران»، مجلة مجلس و راهبرد، شمارة 91، 1396.
- سلیمی، غلامرضا؛ پورعزت، علی­اصغر، «بررسی تأثیر رابطة ادراک بی عدالتی در سازمان بر گسترش فساد اداری»، نشریة اندیشة مدیریت راهبردی، شمارة اول،1389.
- عباس­زادگان، سید‌محمد، فساد اداری، چاپ اول، تهران، نشر دفتر پژوهش‌های فرهنگی،1383.
- فاضلی، عبدالرضا، نظارت و بازرسی در ایران و کشورهای دنیا(مجموعه مقالات دومین همایش سازمان بازرسی کل کشور)، چاپ دوم، تهران، انتشارات سازمان بازرسی کشور،1380.
- کریمیان، محمدوزین، «چالش رویکرد و سطح تحلیل در طرح‌های مبارزه با فساد اداری در ایران»، مجلة حقوق اداری، شمارة 30، 1401.
- مشبکی، اصغر، رویکردهای نوین بر مکانیسم­های نظارت و بازرسی(مقالة پژوهشی سازمان بازرسی کل کشور)، چاپ اول، تهران، انتشارات سازمان بازرسی کشور،1387.
- نکوئی، محمد؛ طاهری، امیرحسین؛ علیزاده، مهدی، «نقد و بررسی بند هـ مادة 2 قانون تشکیل سازمان بازرسی کل­کشور»، مجلة حقوق اداری، شمارة 11، 1395.
- نیک­پور، امین، «ارائة الگوی نظارت عمومی به منظور پیش­گیری از بروز فساد اداری در سازمان­های دولتی ایران»، مجلة مجلس و راهبرد، شمارة 87، پاییز 1395.
- هاشمی، سیدمحمد، حقوق اساسی، جلد دوم، چاپ سوم، تهران، انتشارات سمت، 1386.
لاتین
- Samii, Bill,»Analysis Corruption Becomes an Issue in Iran's Presidential Campaign - Radio Free Europe Radio Liberty «, Rferl.org,2005.
- Bland, Archie, »Iran drops in corruption list amid calls for new urgency in the West - Middle EastL«, The Independent,2009.
دوره 2، شماره 2 - شماره پیاپی 5
فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی
تابستان 1399
صفحه 115-132