1
استادیار ،گروه حقوق جزا و جرم شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران.
2
استادیار گروه حقوق ، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی ، دانشگاه پیام نور ، تهران ، ایران
10.22034/ejs.2024.413025.1524
چکیده
زمینه و هدف: تأمین نظم و امنیت اقتصادی در جامعه از وظایف مهم دولتهاست و بر قانونگذاران فرض است که در برابر رفتارهای اخلال کننده در اوضاع اقتصادی، اقدام به سیاستگذاری کیفری نمایند. پر واضح است که سیاستگذاری ها در یک جامعه اسلامی باید دارای پشتوانه های فقهی و در تطابق با فرهنگ و باور آن جامعه باشد. مواد و روش ها: مقاله حاضر توصیفی- تحلیلی است و روش جمع آوری اطلاعات به صورت کتابخانه ای و با مراجعه به اسناد، کتب و مقالات انجام شده است. ملاحظات اخلاقی: در تمام مراحل نگارش مقاله، ضمن رعایت اصالت متون، صداقت و امانتداری رعایت شده است. یافته ها: به نظر میرسد تحقیق در خور توجهی در این خصوص صورت نگرفته و جرم انگاری این قبیل رفتارها که به طور مشخص در بدنه تقنینی نظام کیفری ایران مغفول مانده است ضروری است. یافته ها حاکی از آن است که تجریم این قبیل رفتارها از پشتوانه های فقهی لازمی برخوردار است و اصول و قواعد فقهی در این زمینه عبارت از «حرمت اکل مال به باطل»، «لاضرر»، «حرمت تعاون بر اثم»، «حفظ نظم و امینت اقتصادی» و «مصلت گرایی» هستند. نتیجه: اقدامات تورمزا باید از دیگر عناوین مجرمانة اقتصادی تفکیک و بهعنوان یک رفتار مجرمانة مستقل شناخته شود و تأخیر در آن تبعات منفی گستردهای بر جای خواهد گذاشت.