زمینه و هدف: حق وکیل و متهم در دسترسی به محتویات پرونده و ضمانت اجرایی آن از موضوعات مهمی است که کمتر به آن پرداخته ‌شده است. هدف­ مقاله حاضر بررسی حق وکیل و متهم در دسترسی به محتویات پرونده و ضمانت اجرایی آن در حقوق ایران و انگلستان در پرتو دادرسی عادلانه است.
مواد و روش‌ها: روش تحقیق به صورت توصیفی تحلیلی بوده و این تحقیق از نوع نظری می‏باشد. روشی که برای جمع‏ آوری اطلاعات استفاده شده است بصورت کتاب­خانه ‏ای است و با مراجعه به کتب، مقالات و اسناد بین المللی و داخلی صورت گرفته است.
ملاحظات اخلاقی: در این مقاله، اصالت متن، صداقت و امانت‌داری رعایت شده است.
یافته‌ها: رعایت دادرسی عادلانه مستلزم دسترسی وکیل و متهم به محتویات پرونده در مرحله تحقیقات مقدماتی است. در حقوق انگلستان، حق دسترسی متهم و وکیل وی به محتویات پرونده و حتی فراتر از آن، مداخله وکیل در پرونده در تحقیقات مقدماتی پذیرفته ‌شده است. قانون‌گذار برای تحقق این حق ضمانت اجرای قوی پیش‌بینی کرده است. در قانون آئین دادرسی‌ کیفری  ایران نیز این حق پذیرفته ‌شده است؛ ولی با محدودیت‌هایی مواجه است. ضمن اینکه فاقد ضمانت اجرایی است.
نتیجه‌: عدم رعایت حق دسترسی به محتویات پرونده در حقوق انگلستان ممکن است به بی‌اعتباری کل تحقیقات مقدماتی و یا حتی آزادی متهم از سوی دادگاه منجر شود. لازم است در قانون آئین دادرسی‌ کیفری  ایران، برای این حق ضمانت اجرای قوی تعیین شود. ضمن اینکه محدودیت‌های حق دسترسی وکیل و متهم به پرونده رفع شود.