فصلنامه علمی مطالعات  فقه اقتصادی

فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی

رویکرد حقوق ایران و اسناد بین المللی در مبارزه با جرایم نظام بانکی

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، گروه حقوق، دانشکده علوم انسانی، واحد گرگان، دانشگاه آزاد اسلامی، گرگان، ایران.
2 استادیار گروه حقوق، دانشکده علوم انسانی، واحد گرگان، دانشگاه ازاد اسلامی، گرگان، ایران
3 استادیار گروه حقوق، واحد گنبدکاووس، دانشگاه آزاد اسلامی، گنبدکاووس، ایران
10.22034/ejs.2024.454562.1784
چکیده
زمینه و هدف: پیشگیری از جرایم بانکی، به جهت وقوع مهم‌ترین جرائم اقتصادی در حوزه بانکی از اهمیت بالایی برخوردار است. بر همین اساس، هدف مقاله حاضر، بررسی رویکرد حقوق ایران و اسناد بین‌المللی در مبارزه با جرایم نظام بانکی است.
مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر از نظر نوع و هدف، کاربردی و از نظر ماهیت و روش، توصیفی بوده و جمع آوری اطلاعات از طریق بررسی اسنادی و فیش برداری از منابع داخلی و اسناد بین‌المللی صورت گرفته است.
ملاحظات اخلاقی: در این مقاله، اصالت متون، صداقت و امانت‌داری رعایت شده است.
یافته‌ها: سیاست کلی قانون‌گذار در جرایم بانکی، تشدید کیفر و کاستن از اختیارات قضات در تخفیف، تبدیل یا تعلیق کیفر می‌باشد. تصویب کنوانسیون‌ها و اسناد بین‌المللی و منطقه‌ای همچون کنوانسیون بین‌المللی مبارزه با فساد موسوم به کنوانسیون مریدا از جمله تلاش‌ها در سطح بین‌المللی برای مبارزه با جرایم نظامی بانکی است. برخورد حقوقی و کیفری قاطع با مجرمان، اولین و مهم‌ترین راهکار مبارزه با جرایم بانکی است که دستگاه قضا باید آن را به طور جدی دنبال کند.
نتیجه: اصلاح و بازنگری در قوانین موجود بر اساس نیاز روز جامعه و سنگین‌تر نمودن وزنه اقدامات کیفری سبب کاهش جرایم بانکی خواهد شد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


  • امیری، ندا؛ جباری، منصور، «راهکار اصلاح خلاء جایگاه پلیس در ارتباط نهادهای ملی و بین المللی در قوانین پولشویی ایران»، فصلنامه علمی مطالعات بین‌المللی پلیس، شماره بیست و دو،1394.
  • بهشتی، اسماعیل، توصیه‌های نظارتی در امور بانکی، چاپ اول، تهران، نشر بانک ملی ایران،1391.
  • توسلی‌زاده، توران، «پیشگیری از جرائم اقتصادی در سیاست جنایی ایران و اسناد سازمان ملل»، رساله دکتری، به راهنمایی استاد محمد ابراهیم شمس ناتری، تهران، دانشگاه تهران،1390.
  • جزایری، مینا، «نگاهی به جرم پولشویی و اسناد بـین‌المللی مـهم مـرتبط با آن»، مجله روند، شماره چهل و سه، 1400.
  • جعفری، علیرضا، فساد اداری و مالی در نظام بانکی با توجه به موقعیت شغلی و کنوانسیون مریدا، چاپ اول، تهران، انتشارات جاودانه جنگل،1394.
  • حشمتی مولایی، حسین، عوامل مؤثر بر اختلاس بانکی، چاپ دوم، تهران، نشر پژوهشکده پولی و بانکی،1384.
  • خمامی‌زاده، فرهاد، «مبارزه با پولشویی در بانک‌ها و مؤسسات مالی (نگاهی به قانون ضد تروریسم ایالات متحده آمریکا)»، مجله حقوقی بین المللی، شماره بیست و نه، 1382.
  • دادخدایی، لیلا، «بررسی و رویکرد پیشگیرانه قانونگذار ایران در قانون ارتقاء سلامت اداری و مقابله با فساد»، فصلنامه تعالی حقوق، شماره سه، 1398.
  • زمانی، علی اکبر، «ابعاد و ویژگی‌های مبارزه با اختلاس»، نشریه کاراگاه، شماره هشت،1388.
  • سلیمانی، سجاد، «پیشگیری از اختلاس»، نشریه دادگر، مجله اقتصاد و بانکداری اسلامی، شماره بیست و شش، 1393.
  • سلیمی، دکترصادق، «تطهیر پول در اسناد بین‌المللی و لایحه پول شویی»، مجله تخصصی دانشگاه علوم اسلامی رضوی (الهیات و حقوق)، شماره چهار، 1381.
  • سهراب لو، پدرام، «تبین نسبت آزادی مطبوعات و مفاسد اقتصادی و پیشگیری و مقابله»، فصلنامه مطالعات پیشگیری از جرم، شماره چهار،1386.
  • طبیبی فرد، امیرحسین، «مبارزه با تأمین مالی تروریسم در اسناد بین‌المللی»، مجله حقوقی دفتر خدمات حقوقی جمهوری اسلامی ایران، شماره سی و دو، 1383.
  • مکارم، ناصر، تقلب در بانک‌ها و مؤسسات مالی، چاپ اول، تهران، نشر پژوهشکده پولی و بانکی بانک مرکزی،1392.
  • میرزاوند، فضل الله، «قانون نمونه مبارزه با پولشویی، مصادره و همکاری‌های بین المللی درباره عواید حاصل از جرم»، نشریه مجلس و پژوهش، شماره سی و هفت، 1382.
  • میرمحمدصادقی، حسین، پولشویی و ارتباط آن با جرائم دیگر (مجموعه سخنرانی‌ها و مقالات همایش بین‌المللی مبارزه با پول شویی)، چاپ دوم، تهران، نشر وفاق، 1382.
  • نجفی توانا، علی، جرم شناسی، چاپ سوم، تهران، نشر آوای حکمت،1398.
  • یساری، محمد، «تحلیل رابطه الگوی حکمرانی خوب و فساد اداری»، مجله فرهنگ و مدیریت، شماره ده، 1384.

منابع لاتین

  • Ariel E,Levite and Bruno,Tertrais, »What Might the Middle East Look by2025?«, Journal of CERI Euro Activ,No.4, 2004.
  • Richards R,James, Transnational Organizations Cyber crime and Mon- ey Laundering (A Handbook for Law Enforcement officers Auditors and Fi- nancial Investigators), Fourth edition, London, Publications CRS Press, 1999.

 

دوره 7، شماره 2 - شماره پیاپی 25
فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی
تابستان 1404
صفحه 159-174