فصلنامه علمی مطالعات  فقه اقتصادی

فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی

ضمانت اجرای مدنی و جبران خسارت نقض حق اختراع با توجه به مسئولیت مدنی در حقوق ایران و انگلیس

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، واحد قشم، دانشگاه آزاد اسلامی، قشم، ایران
2 استادیار، گروه حقوق، دانشکده علوم انسانی، واحد شهر قدس، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 استادیار گروه حقوق خصوصی، واحد قشم، دانشگاه آزاد اسلامی، قشم، ایران
10.22034/ejs.2024.486018.1969
چکیده
زمینه و هدف: حق اختراع یکی از مباحث مهم حقوق مالکیت فکری است که نقش به ­سزایی در توسعه فناوری و پیشرفت صنعتی جوامع مختلف دارد. بر همین اساس ضمانت اجرای نقض آن مهم و اساسی است. هدف مقاله حاضر بررسی ضمانت اجرای مدنی و جبران خسارت نقض حق اختراع با توجه به مسئولیت مدنی در حقوق ایران و انگلیس است.
مواد و روش‌ها: مقاله حاضر توصیفی-تحلیلی است. مواد و داده‌ها نیز کیفی است و از فیش‌برداری در گردآوری مطالب و داده‌ها استفاده‌ شده است.
ملاحظات اخلاقی: در این مقاله، اصالت متون، صداقت و امانت‌داری رعایت شده است.
یافته‌ها: ضمانت اجرای مدنی مبتنی­بر جلوگیری از نقض حق یا ادامة آن و در صورت وقوع نقض محاسبه میزان خسارات وارده به دارنده حق می‌باشد. در حقوق ایران و انگلیس، ناقض حق اختراع و علائم تجاری دارای مسئولیت و ملزم به جبران خسارت بوده و تنها در برخی از مصادیق همانند نقض غیر مستقیم و ارزیابی خسارات وارده تفاوت‌هایی وجود دارد. آثار مسؤولیت مدنی ناشی از نقض علامت تجاری درصورتی­که تمام ارکان مسئولیت مدنی یعنی ورود ضرر به مالک، تقصیر ناقض و رابطه علیت جمع باشد ایجاد می‌شود و مالک حق خواهد داشت که جبران خسارتی که به او وارد شده است را مطالبه نماید.
نتیجه: در قانون ایران هم مانند حقوق انگلیس، خسارت معنوی وارد بر مالک اختراع هم قابل جبران است. این درحالی است که ماهیت خاص اختراع باعث می‌شود که عمده خسارت وارده بر مالک از نوع معنوی و آن هم لطمه به اعتبار و شهرت اختراع باشد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


- ابهری، حمید؛ حسینی ‌مقدم، سیدحسین؛ عزیز‌ثانی، حمیدرضا، مسئولیت مدنی ناشی از نقض علامت تجاری و طرح صنعتی، چاپ اول، تهران، انتشارات مجد، 1402.
- بادینی، حسن؛ شعبانی­­کندسری، هادی؛ رادپرور، سجاد، «مسئولیت محض- مبانی و مصادیق»، مجلة مطالعات حقوق تطبیقی، شمارة اول،1391.
- بادینی، حسن؛ نجفی، حامد، «مطالعة تطبیقی ارکان تحقق نقض غیرمستقیم حق اختراع»، مجلة پژوهش­های حقوق خصوصی، شمارة 18، 1396.
- بختیاروند، مصطفی؛ سربازیان، مجید، «شرط مبادله‌ی پیشرفت‌ها در قراردادهای مجوز بهره‌برداری از حق اختراع»، مجلة پژوهش­های حقوق خصوصی، شمارة 13، 1394.
- تقوی­مندی، فهیمه؛ معبودی نیشابوری، رضا؛ قبولی درافشان، سیدمحمد مهدی، «مفهوم و قلمرو نقض حقوق مالکیت صنعتی(با مطالعة تطبیقی در حقوق ایران و انگلستان)»، فصلنامة داخلی کانون وکلای دادگستری خراسان، شمارة 3، 1392.
- جعفرزاده، میرقاسم؛ پاک­زمان، امید، «حق امتیاز متعارف به­مثابه رایج­ترین ضابطة تقویم خسارت در دعاوی نقض حق اختراع در رویة قضایی آمریکا و ارزیابی اعمال آن در نظام حقوقی ایران»، مجلة تحقیقات حقوقی، شمارة 99، زمستان 1399.
- شبیری زنجانی، سیدحسن؛ نجفی، حامد، «مطالعة تطبیقی ارزیابی و احراز گام ابتکاری در اختراعات»، نشریة پژوهش‌های حقوق تطبیقی، شمارة 4، 1390.
- صادقی، محمود؛ شیخی، مریم، «اقدامات تأمینی و ضمانت اجرای مدنی حقوق مالکیت صنعتی»، فصلنامة مطالعات حقوق خصوصی(حقوق سابق)، شمارة 3، 1388.
- صادقی، محمود؛ نجفی، حامد؛ مدنی، مهسا، «آسیب‌شناسی شرط گام ابتکاری در نظام اختراعات»، فصلنامة مطالعات حقوق خصوصی(حقوق سابق)، شمارة اول،1392.
- عیسایی تفرشی، محمد؛ صادقی، محمود؛ شاه محمدی، محمود، «بررسی اجرت­المثل به­عنوان ضابطة جبران خسارات ناشی از نقض حق اختراع و مطالعة تطبیقی با حق­الامتیاز متعارف در حقوق آمریکا»، مجلة حقوقی دادگستری، شمارة 78، 1391.
- قربانی‌فر، مریم، «بررسی تطبیقی نقض حق اختراع در حقوق ایران و انگلیس»، مجلة تعالی حقوق، سال سوم، شمارة 2، تابستان 1396.
- وصالی، ساناز؛ ترابی، مهرنوش، «اثرات تحریم بانک‌ها بر اقتصاد و سیستم بانکی»، نشریة اقتصاد و بانک، شمارة 111، 1389.
لاتین
- Aplin, Tanya; Davis, Jennifer, Intellectual Property Law Text- Cases and Materials, 4th ed, UK, Oxford University Press,2013.
- Bently, Lionel; Sherman, Brad,Intellectual Property Law, 4th ed,UK,Oxford University Press,2014.
- Correa, Carlos M, Intellectual Property Rights the WTO and Developing Countries the TRIPS Agreement and Policy Options, 1th ed, New York, Publications Zed book,2000.
- Durham, Alan L, Patent Law Essentials A Concise Guide, 3th ed,UK, Publications University of Alabama,2013.
- Granstrand, Ove, Innovation and Intellectual Property Rights, 1th ed,UK, Publications The Oxford Handbook of Innovation,2005.
- Kamil, Idris, Intellectual property a power tool for economic growth, 1th ed, New York, WIPO Publication,2003.
- Sneha, jah; samar, jah, »An analysis of the theory of contributory infringement nalsar university of law«, journal intellectual property rights,No.11,2006.