فصلنامه علمی مطالعات  فقه اقتصادی

فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی

قلمرو اصل نسبی بودن قراردادها در حقوق ایران و کانادا

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه حقوق خصوصی، دانشکده علوم انسانی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران.
2 استادیار، گروه حقوق خصوصی، دانشکده علوم انسانی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران.
3 استادیار، گروه حقوق، واحد بیله سوار، دانشگاه آزاد اسلامی، بیله سوار، ایران.
10.22034/ejs.2024.433618.1652
چکیده
زمینه و هدف: نسبی ­بودن قراردادها از موضوعات مهمی است­که همواره محل بحث و نظر بوده است. هدف مقاله حاضر، بررسی قلمرو اصل نسبی بودن قراردادها در حقوق ایران و کانادا است.
مواد و روش‌ها: مقاله حاضر نظری و از روش توصیفی تحلیلی استفاده شده است. مواد و داده‌ها نیز کیفی است؛ و از فیش‌برداری در گردآوری مطالب و داده‌ها استفاده‌شده است.
ملاحظات اخلاقی: در تمام مراحل نگارش پژوهش حاضر، ضمن رعایت اصالت متون، صداقت و امانت­داری رعایت شده است.
یافته‌ها: برخلاف حقوق ایران، که جانشین‌های قهری و اختیاری دو طرف قرارداد را تحت عنوان قائم‌مقام بررسی نموده؛ در حقوق کانادا چنین تقسیمی به چشم نمی‌خورد. در حقوق کانادا مبحث قائم‌مقامی را زیر عنوان‌هایی مانند واگذاری به‌موجب عمل طرفین و واگذاری به‌موجب اعمال قانون یا واگذاری اختیاری و قهری و امثال آن مطرح نموده‌اند؛ که عبارت واگذاری به‌موجب اعمال قانون یا واگذاری قهری کم‌وبیش یادآور همان قائم‌مقامی عام در حقوق ایران است. در این زمینه می‌توان به فوت و ورشکستگی در حقوق کانادا اشاره نمود.
نتیجه: چنانچه کسی که به نمایندگی از جانب دیگری وارد معامله می‌شود اگر هنگام بستن عقد سمت نمایندگی خود را اعلام نکند اصل بر این است که وی اصیل بوده و رابطه نسبیت بین شخص او و طرف قرارداد ایجاد می‌شود ولی نماینده می‌تواند با اثبات نمایندگی خود از حیطه شمول نسبیت قراردادی خارج‌شده و اصیل می‌تواند با اثبات آن در قرارداد وارد شده و از آثار آن بهره‌مند گردد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


  • منابع فارسی

    • احمدی، منوچهر، «جایگاه پیمان‌های دسته‌جمعی کار و حقوق ایران»، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، به راهنمایی استاد عراقی، تهران، دانشگاه بهشتی، ۱۳۸۳
    • امامی، سید حسن، حقوق مدنی، جلد اول، چاپ چهارم، کتابفروشی اسلامیه، 1386.
    • حیاتی، عباس‌علی، «اداره فضولی در حقوق مدنی ایران با مطالعه تطبیقی در حقوق مصر و فرانسه»، مجله حقوقی دادگستری، شماره سی و هشتم، 1380.
    • حیدریان، محمود، مبادی علم حقوق در حقوق ایران و حقوق انگلیس، چاپ سوم، تهران، نشر موسسه مطالعات و پژوهش‌های حقوقی شهر دانش، ۱۳۵۰.
    • دهقان­دهنوی، نادر؛ سلطانی، محمدرضا؛ نگاهی تحلیلی به ایفاء تعهد توسط ثالث به عنوان استثنایی بر اصل نسبی بودن قراردادها، مجله: قانون یار، سال دوم، شماره هفتم، پاییز 1397.
    • زارعی، محمدحسین؛ مولایی، آیت، «گستره اصل نسبی بودن در قراردادهای اداری نظام‌های حقوقی فرانسه، انگلستان و ایران»، مجله تحقیقات حقوقی، شماره دوازدهم، 1392.
    • شهیدی، مهدی، اصول قراردادها و تعهدات، جلد سوم، چاپ چهارم، تهران، انتشارات مجد، 1383.
    • صفایی، سید حسن، مقالاتی درباره حقوق مدنی و حقوق تطبیقی، چاپ اول، تهران، نشر میزان، 1376.
    • صفائی، سیدحسین، دوره مقدماتی حقوق مدنی، جلد دوم، چاپ سوم، تهران، موسسه عالی حسابداری، 1351.
    • کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی (عقود اذانی و وثیقه‌های دین)، چاپ دوم، تهران، انتشارات بهنشر، 1362.
    • کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی (عقود معین)، جلد سوم، چاپ چهارم، تهران، کتابفروشی دهخدا، 1362.
    • کاتوزیان، ناصر، دوره مقدماتی حقوق مدنی، جلد اول، چاپ سوم، تهران، نشر شرکت سهامی، 1385.
    • کریمی‌نیا، محمدمهدی؛ شجاعی، علیرضا؛ انصاری مقدم، مجتبی، «قراردادگروهی به‌عنوان یکی از استثنائات اصل نسبی بودن قراردادها»، مجله مطالعات و تحقیقات در علوم رفتاری، شماره ششم، 1400.
    • مافی، همایون؛ صداقتی، علی؛ تاملی بر استثنائات سنتی و نوظهوردر قلمرو اصل استقلال اعتبارات اسنادی، مجله پژوهش های حقوق تطبیقی، دوره بیست و دوم، شماره 2، تابستان 1397.

     

     

     

     

    منابع عربی

    • نـجفی، محمدحسن، جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام، جلد بیست و هفتم، تهران، دارالکتب الاسلامیه‌، 1394‌.

     

    منابع لاتین

    • Anson, Sir, Anson's Law of contract, 24th Ed, oxford, by A. G. Guest oxford, 1973.
    • Cheshire, G C and C.H.S. Fifoot, The Law of contract, 7th Ed, London, Publisher Butter worths,1969.
    • Len yaung smith and G. Gale Roberson, Smith & Roberson's Business Law, Second Edition, out of place, West Publishing Company. 1999.