استادیارگروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
10.22034/ejs.2026.586301.2183
چکیده
زمینه و هدف: گسترش فعالیتهای صنعت بیمه و نقش گسترده کارکنان در فرآیندهایی مانند صدور بیمهنامه، ارزیابی خسارت و اجرای تعهدات بیمهای، زمینه بروز مسئولیتهای حقوقی را افزایش داده است. از این رو، بررسی مبانی فقهی و حقوقی مسئولیت مدنی کارکنان شرکتهای بیمه از اهمیت ویژهای برخوردار است. هدف این پژوهش تحلیل فقهی–حقوقی مسئولیت مدنی کارکنان شرکتهای بیمه در قبال بیمهگذار و شرکت بیمه و تبیین حدود این مسئولیت در نظام حقوقی ایران است.
مواد و روشها: این تحقیق از نوع نظری بوده روش تحقیق به صورت توصیفی تحلیلی میباشد.
یافتهها: در فقه اسلامی قواعدی مانند اتلاف، تسبیب، لاضرر و غرور میتوانند مبنای مسئولیت کارکنان در صورت ورود زیان باشند. بر اساس این قواعد، هرگاه رفتار کارمند به طور مستقیم یا غیرمستقیم موجب ورود خسارت شود، امکان انتساب ضمان به او وجود دارد. در حقوق ایران نیز با توجه به قواعد مسئولیت مدنی و رابطه استخدامی کارکنان با شرکت بیمه، در بسیاری از موارد مسئولیت اولیه در برابر بیمهگذار بر عهده شرکت بیمه قرار میگیرد، هرچند رفتار کارکنان منشأ ورود زیان باشد.
ملاحظات اخلاقی: در تمام مراحل نگارش پژوهش حاضر، ضمن رعایت اصالت متون، صداقت و امانتداری رعایت شده است.
نتیجهگیری: بر اساس تحلیل فقهی و حقوقی، مسئولیت کارکنان شرکتهای بیمه غالباً مبتنی بر تقصیر در انجام وظایف حرفهای است. در عین حال، به دلیل رابطه نمایندگی کارکنان با شرکت بیمه، جبران خسارت در برابر بیمهگذار معمولاً بر عهده شرکت قرار میگیرد و شرکت میتواند در صورت احراز تقصیر، برای جبران خسارت به کارمند مقصر رجوع کند.
رئیسی,روح اله . (1405). تحلیل فقهی-حقوقی مسئولیت مدنی کارکنان شرکتهای بیمه در قبال بیمهگذار و شرکت بیمه. (e250977). فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی, (), e250977 doi: 10.22034/ejs.2026.586301.2183
MLA
رئیسی,روح اله . "تحلیل فقهی-حقوقی مسئولیت مدنی کارکنان شرکتهای بیمه در قبال بیمهگذار و شرکت بیمه" .e250977 , فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی, , , 1405, e250977. doi: 10.22034/ejs.2026.586301.2183
HARVARD
رئیسی روح اله. (1405). 'تحلیل فقهی-حقوقی مسئولیت مدنی کارکنان شرکتهای بیمه در قبال بیمهگذار و شرکت بیمه', فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی, (), e250977. doi: 10.22034/ejs.2026.586301.2183
CHICAGO
روح اله رئیسی, "تحلیل فقهی-حقوقی مسئولیت مدنی کارکنان شرکتهای بیمه در قبال بیمهگذار و شرکت بیمه," فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی, (1405): e250977, doi: 10.22034/ejs.2026.586301.2183
VANCOUVER
رئیسی روح اله. تحلیل فقهی-حقوقی مسئولیت مدنی کارکنان شرکتهای بیمه در قبال بیمهگذار و شرکت بیمه. مطالعات فقه اقتصادی. 1405;():e250977. doi: 10.22034/ejs.2026.586301.2183