گروه حقوق جزا و جرم شناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران.
10.22034/ejs.2026.453247.1771
چکیده
زمینه و هدف:بررسی تأثیر محیط و ادراک شهروندان یک محیط در پیشگیری از جرم در فضاهای شهری موضوع مهمی است که گویای نگاهی نو برای شناخت بهتر راهکارهای پیشگیری از جرایم و شناسایی شیوه‌های نوین، متناسب با نیازها و ضرورت جامعه می‌باشد. پژوهش حاضر درصدد بررسی تطبیق مدلی برای ادراک شهروندان از پیشگیری از جرم در شهرهای شیراز و اصفهان است. مواد و روش‌ها: در مطالعه حاضر از روش مصاحبه با خبرگان مولفه‌های موثر در پیشگیری از جرم شناسایی و هشت متغیر نیز لحاظ شده و نقش هریک از آن بررسی شده است. ملاحظات اخلاقی:در نگارش مقاله حاضر، ارجاع‌دهی مستند و امانتداری مبنا قرار گرفته است. یافته‌ها: منشأ بزهکارى در محیط‌هاى شهری و اجتماعى را باید در ساختارهاى شهری جستجو کرد که در صورت وجود یک بستر مکانى زمینه بروز جرم و تکرار آن را فراهم مى‌کند و به مرور زمان یک محیط جغرافیایى را به یک کانون جرم‌خیز تبدیل مى‌کند. بر این اساس یافتن الگوی مکان‌بنیاد برای پیشگیری از جرم در شهرهای شیراز و اصفهان حاکی از اتخاذ مدلی نوین از منظر اقدامات طراحی شهری و برنامه‌ریزی شهری است. نتیجه: بررسی میانگین‌ها نشان می‌دهد که در شهر شیراز متغیر برنامه‌ریزی شهری و متغیر طراحی شهری بیشترین مقدار را در پیشگیری از جرم را دارد و در شهر اصفهان اقدامات امنیتی و سیاستگذاری بیشترین میزان را دارند. بر این اساس اتخاذ دو رویکرد متفاوت برای پیشگیری از جرم دو شهر اهمیت دارد.
