Strategic Studies of Jurisprudence and Law

Strategic Studies of Jurisprudence and Law

The Position and Role of the Harmless Rule in Assigning the Right to Divorce

Document Type : research

Authors
1 Iran, Naraq, Islamic Azad University, Faculty of Law, Department of Private Law.
2 Assistant Professor, Department of Law, Faculty of Law, Islamic Azad University, Naraq Branch, Naraq, Iran
10.22034/ejs.2025.444482.1702
Abstract
Background and Aim: In the Islamic legal system, the primary principle regarding divorce and the right to divorce is in the hands of the man. However, today, in the light of dynamic jurisprudence, the rules of this right have been adjusted and based on some exceptions, the legislator has accepted that a man cannot keep the right to divorce for himself at the same time and cause hardship and distress to his wife, or put him in losses. The present writing examines the position and role of the harmless rule in assigning the right to divorce.
Methods: This research is of a theoretical type and has been carried out using a descriptive-analytical method.
Ethical Considerations: In this research, the principles of trustworthiness, honesty, neutrality and originality of the work have been respected.
Findings: Iran's legal system has accepted the harmless rule with conditions for the right to divorce the wife.
Conclusion: In response to the man's right to divorce, the flow of the harmless rule always expresses the fact that a certain transformation has occurred in the foundation of the historical jurisprudence. In the light of contemporary jurists who have considered the time and place component, this dynamic can be considered as an important basis for adjusting the relevant laws.
Keywords
Subjects

- ابن‌اثیر، علی بن محمد، اسد الغابة فی معرفة الصحابة، چاپ دوم، بیروت، دارالفکر، ۱۴۰۹.
- بی­­آزار شیرازی، عبدالکریم، رساله نوین امام خمینی (ره)، چاپ بیست و دوم، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامی، 1389.
- جبعی عاملی (شهید ثانی)، زین الدین،  مسالک الافهام الی تنقیح شرائع الاسلام، قم‌، موسسه ‌‌المعارف ‌‌الاسلامیه، 1389.
- ....................، الروضه البهیه فی شرح المعه الدمشقیه، ترجمه علی شیروانی، تهران، انتشارات دارالعلم، چاپ پنجم، 1398.
- جلالی، مهدی، اختیار زوجه در طلاق در حقوق ایران با مطالعه تطبیقی، چاپ سوم، تهران، انتشارات خرسندی، 1400.
- جوان، عبدالله، درنگی در مشروعیت شرط وکالت زوجه در طلاق، فصلنامه فقه، دوره 29، شماره111.
- حادقی، ابوالفضل، زن از نظر حقوق اسلامی، تهران، چاپخانه مجلس، 1401.
- حرعاملی، محمد بن حسن، وسایل الشیعه، مترجم: صحت، علی، چاپ هفتم، قم، موسسه آل البیت، 1389.
- حمیدی، انور، قانون مدنی، چاپ بیست و نهم، تهران، چاپخانه سپهر مؤسسه انتشارات امیرکبیر، 1353.
- خدادادپور، منیژه و دیلمی، احمد، ﺳﻮءاﺳﺘﻔﺎده از ﺣﻖ ﻃﻼق و راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ آن، فصلنامه خانواده پژوهی، سال5، شماره17، 1388.
- راغب اصفهانی، حسن، المفردات فی غریب القرآن، چاپ چهارم، تهران، صادق، 1387.
- زحیلی، وهبه، الفقه الاسلامی و ادلته، تهران، احسان، 1386.
- .................، القواعد الفقهیه وتطبیقاتها فی المذاهب الأربعه، القاعده‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏ الأساسیه الثالثه لا ضرر و لا ضرار، بیروت، المکتبه الشامله الحدیثه، 1418.
- صانعی، یوسف، فقه الثقلین فی شرح تحریر الوسیله، چاپ اول، قم، موسسه نشر اسلامیه، 1380.
-طریحی، فخرالدین، مجمع البحرین، قم، دفتر نشر فرهنگ اسلامی، 1367.
- طوسی، محمد بن حسن، المبسوط فی فقه الامامیه، قم، موسسه نشر اسلامی، 1385.
- کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی خانواده، چاپ سی و دوم، تهران، انتشارات میزان، 1371.
- ..................، ضمان قهری، چاپ دهم، تهران، میزان، 1391.
- کشوری، عیسی، کاربرد قواعد فقه در حقوق، چاپ اول، تهران، غیاث، 1374.
- کاملی، محمدجواد، بررسی توصیفی علل و عوامل موثر در بروز آسیب اجتماعی طلاق در جامعه ایران با توجه به آمار و اسناد موجود، نشریه دانش انتظامی، دوره9، شماره3، 1386.
- محقق داماد، سید مصطفی، بررسی فقهی حقوق خانواده، تهران، مرکز نشر علوم اسلامی، 1400.
- مطهری، مرتضی، اسلام و مقتضیات زمان و مکان، تهران، صدرا، 1389.
 مکارم شیرازی، ناصر، قواعد فقهیه، قم، مطبعه الامام علی بن ابی طالب علیه السلام، 1416.
موسوی خمینی، روح الله، تحریر الوسیله، چاپ نهم، تهران، موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، 1390.
 مهرپور، حسین، مباحثی از حقوق زن، چاپ اول، تهران، اطلاعات، 1379. 
   مهرپور، حسین و درویش زاده، محمد جواد، تحدید قاعده‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏ حاکمیت بی قید و شرط زوج بر طلاق در فقه و حقوق موضوعه ایران، فصلنامه علمی دانشنامه‏‏‏‏‏های حقوقی، دوره4، شماره11، 1400.
 نجفی، محمد حسن، جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام، قم، دار الکتب اسلامیه، 1392.
 نوری، یحیی، حقوق زن در اسلام و جهان، چاپ ششم، تهران، نوید نور، 1385.