Strategic Studies of Jurisprudence and Law

Strategic Studies of Jurisprudence and Law

The Economic Responsibility of the Government with an Emphasis on the Welfare of Citizens from the Point of View of Jurisprudence and Law

Document Type : research

Authors
1 Assistant Professor, Department of Fiqh and Islamic Law, Payame Noor University, Tehran, Iran.
2 member of the Faculty of Fiqh and Fundamentals of Islamic Law, Payame Noor University, Tehran, Iran.
3 Assistant Professor, Department of Law and Social Sciences, Payame Noor University, Tehran, Iran
10.22034/ejs.2023.380697.1357
Abstract
Context and Purpose: In the explanation and duties and responsibilities of the Islamic state, it is mainly mentioned about providing spiritual needs, and the responsibility and obligations of the Islamic state in providing the welfare of the citizens is one of the important issues that has not been discussed much. In this paper, an attempt has been made to examine the economic responsibility of the government and its obligations in providing public welfare.
Materials and Methods: This paper is descriptive and analytical and library method is used.
Ethical Considerations: In this paper, the originality of the texts, honesty and trustworthiness are observed.
Findings: The findings indicate that from the jurisprudential and legal point of view, the Islamic state has responsibility for production, creating work and employment, fighting economic corruption and preventing disruption of economic order, economic justice, regulating the market and preventing hoarding, and the Islamic state should take steps to ensure the well-being of the citizens in realizing the social security of the citizens, social justice, food security, education of the citizens, provision of appropriate services and the right to benefit from a healthy environment.
Conclusion: Considering the duties and responsibilities of the government in the field of economy and providing the welfare of citizens, it is necessary to define and formulate macro-economic and social policies in order to meet the economic needs and provide the welfare of citizens.
Keywords
Subjects

  • انصاری، مرتضی، مکاسب، چاپ چهارم، قم، موسسه بوستان کتاب،1386.
  • آشتیانی، میرزا محمدحسن، کتاب القضاء، چاپ اول، قم، انتشارات هجرت،1362.
  • باباپور، محمدمهدی، درآمدی بر سیاست و حکومت در نهج‌البلاغه، چاپ اول، قم، عصر ظهور، ۱۳۸۰.
  • برهانی، محسن، «افساد فی‌الارض، ابهام مفهومی، مفاسد علمی (تحلیل حقوقی ماده 286 ق.م.ا)»، فصلنامه مطالعات حقوق کیفری و جرم‌شناسی، شماره دوم و سوم، 1394.
  • پاینده، ابوالقاسم، نهج الفصاحه، چاپ چهارم، تهران، نشر دنیای دانش،1382.
  • جرداق، جورج، بخشی از زیبایی‌های نهج‌البلاغه، چاپ اول، تهران، کانون انتشارات محمدی، 1373.
  • جرداق، جورج، شگفتی‌های نهج‌البلاغه، چاپ اول، تهران، چاپ بعثت، 1373.
  • حجازی، فخرالدین؛ مشایخ فریدونی، محمدحسین، یادنامه دومین کنگره نهج‌البلاغه، چاپ اول، تهران، وزارت ارشاد اسلامی و بنیاد نهج‌البلاغه، 1363.
  • دشتی، محمد، ترجمه نهج‌البلاغه، چاپ اول، قم، نشر مشهور،1379.
  • ذوالمجدین، زین‌العابدین، فقه و تجارت، چاپ اول، تهران، دانشگاه تهران، 1366.
  • سروش محلاتی، محمد، «مسئولیت حکومت اسلامی در آموزش‌وپرورش رسمی»، نشریه تربیت اسلامی، شماره پنجم، 1383.
  • سمیعی زنوز، حسین؛ حبیب زاده، محمدجعفر؛ صابر، محمود، «اخلال در نظام اقتصادی کشور از طریق قبول سپرده اشخاص در حقوق کیفری ایران»، مجله آموزه‌های حقوق کیفری، شماره یازدهم، 1395.
  • شفیع‌زاده، منصور، نگاهی دوباره به اندیشه‌های اقتصادی حضرت امام خمینی (ره)، چاپ دوم، تهران، نشر مدرس، ۱۳۷۳.
  • شیخی مهرآبادی، علی، «نقش دولت در اقتصاد اسلامی و قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران»، مجله تازه‌های اقتصاد، شماره صد و شانزدهم، 1386.
  • صدر، شهید محمدباقر، اقتصادنا، چاپ دوم، قم، دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، 1375.
  • عمید زنجانی، عباسعلی، حقوق و آزادی‌های اساسی در اسلام و قانون اساسی، فقه سیاسی، جلد اول، چاپ سوم، تهران، موسسه انتشارات امیرکبیر، ۱۳۷۳.
  • فیض الاسلام، علی‌نقی، ترجمه و شرح نهج‌البلاغه، جلد پنجم، چاپ اول، تهران، نشر سپهر،1365.
  • قحف منذر، «مروری بر الگوهای اقتصاد اسلامی»، فصلنامه اقتصاد اسلامی، شماره بیستم، ۱۳۸۴.
  • مالک، محمدرضا، «وظایف و مسؤولیت‌های دولت اسلامی در اقتصاد»، فصلنامه اقتصاد اسلامی، شماره دوازدهم، 1382.
  • محمدی ری‌شهری، محمد، دانشنامه میزان الحکمه، چاپ دوم، قم، موسسه دار الحدیث، ۱۳۸۴.
  • محمودی، وحید، «فساد اقتصادی و توسعه»، فصلنامه اطلاعات سیاسی اقتصادی، شماره یک‌صد و هشتاد و نهم و یک‌صد و نودم، 1382.
  • مصلی نژاد، عباس، «سیاست‌گذاری اقتصادی و مسئولیت اجتماعی دولت»، مجله سیاست، شماره بیست و یکم، 1391.
  • مطهری مرتضی، مجموعه آثار، جلد دوم، چاپ ششم، انتشارات صدرا،1395.
  • مقیمی، مهدی، «مطالعه حقوقی- جرم شناختی جرائم اقتصادی با تأکید بر راهکارهای پیشگیری ملی و فراملی»، فصلنامه پژوهش‌های دانش انتظامی، شماره دوم، 1396.
  • مکارم شیرازی ناصر، پیام امام شرح تازه و جامعی بر نهج‌البلاغه، جلد اول و دوم، چاپ اول، تهران، دارالکتب الاسلامیه، 1375.
  • موسوی خمینی، روح‌الله، توضیح المسائل(محشّی)، جلد دوم، قم، دفتر انتشارات اسلامی، 1424.
  • موسوی خمینی، روح‌الله، صحیفه نور، جلد چهارم، چاپ سوم، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی،1387.
  • موسوی خمینی، روح‌الله، صحیفه نور، جلد هجدهم، چاپ هفتم، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، 1386.
  • ناظم زاده قمی سید اصغر، جلوه‌های حکمت، چاپ دوم، قم، مرکز انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، 1375.
  • ولیدی، محمد صالح، حقوق کیفری اقتصادی، چاپ اول، تهران، نشر میزان، ۱۳۸۶.

 

منابع عربی:

  • ابن منظور، محمد بن المکرم المصری، لسان العرب، بیروت، دار صادر، ۱۴۱۰.
  • آمدی، عبدالواحد بن تمیمی، غررالحکم و دررالکلم، جلد اول، تهران، انتشارات دانشگاه تهران،1373.
  • آمدی، عبدالواحدبن محمد، غررالحکم دررالکلم، جلد اول و چهارم، موسسه انصاریان،1366.
  • بیهقی، احمد بن الحسین، السنن الکبری (باشراف مکتب البحوث والدراسات)، جلد نهم، بیروت، دارالفکر، 1419.
  • حر عاملی، محمدحسین، وسایل الشیعه، جلد هجدهم، تهران، مکتبة الاسلامیه،1383.
  • حر عاملی، محمدحسن، الوسائل الشیعه، جلد هفدهم، قم، مؤسسه آل البیت علیهم‌السلام،1412.
  • شریف رضی، محمد بن حسین، نهج‌البلاغه، (تصحیح صالح صبحی)، قم، هجرت، ۱۴۱۴.
  • شهید ثانی، زین‌الدین، منیة المرید، قم، مؤسسه النشر الاسلامی،1405.
  • طباطبایی، سید علی، ریاض المسائل، جلد پانزدهم، قم، مؤسسه آل البیت،1422.
  • طباطبایی، محمدحسین، تفسیر المیزان، جلد هفتم، قم، جامعه مدرسین، 1417.
  • طباطبائی، محمدحسین، تفسیر المیزان،، جلد شانزدهم، قم، انتشارات جامعه مدرّسین، ۱۳۸۸.
  • عسقلانی، احمد بن حجر، فتح الباری (شرح صحیح البخاری)، جلد یازدهم، قاهره، دارالدیان للتراث، ۱۴۰7.
  • عسل، ابراهیم، توسعه در اسلام، چاپ اول، تهران، نشر وابسته به آستان قدس رضوی، 1378.
  • کاشانی، ابوبکر، بدایع الصنایع، جلد نهم، پاکستان، مکتبه الحبیبیه، 1409.
  • کلینی، محمدبن‌یعقوب، فروع الکافی (کتاب المعیشة)، جلد پنجم، تهران، دارالکتب الاسلامیه،1407.
  • کلینی، محمدبن‌یعقوب، فروع الکافی، (کتاب المعیشة)، جلد هشتم، تهران، دارالکتب الاسلامیه، ۱۳۶۵.
  • کلینی، محمد بن یعقوب، فروع الکافی، جلد اول، دارالکتب الاسلامیه، 1430.
  • مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی، بحارالانوار الجامعة لدرر أخبار الائمة الاطهار (ع)، جلد سی و سی، بیروت، موسسه الوفاء،1403.
  • موسوی خمینی، روح‌الله، کتاب البیع، جلد دوم، چاپ چهارم، قم، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، 1379.
  • موسوی خمینی، روح‌الله، کتاب البیع، جلد سوم، قم، انتشارات جامعه مدرسین، 1415.
  • موسوی خمینی، سید روح‌الله، تحریر الوسیله، جلد دوم، چاپ سوم، قم، اسماعیلیان، 1363.
  • نجفی، محمدحسن، جواهر الکلام، جلد چهارم، تهران، المکتبه الاسلامیه،1394.
  • نجفی، محمدحسن، جواهر الکلام، جلد چهلم، تهران، دارالکتب الاسلامیه،1363.
  • نراقی، احمد بن محمدمهدی؛ مستندالشیعة، جلد اول، مشهد، انتشارات آل البیت لإحیاء التراث، 1417.