انجمن علمی حقوق بشر اسلامی ایران فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی 2676-7163 مقالات آماده انتشار 2026 08 17 A Jurisprudential-Economic Analysis of the Impact of Formal Registration of Real Property Transactions on Allocative Efficiency and Transaction Costs تحلیل فقهی ـ اقتصادی تأثیر ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول بر کارایی و هزینه‌های معاملاتی 250978 10.22034/ejs.2026.586816.2186 FA اشکان آشتیان دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، پردیس بین المللی کیش، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0009-0009-5856-5390 Journal Article 2026 06 14 Background and Aim: A comprehensive analysis of the jurisprudential and economic arguments underpinning the mandatory registration of real estate transactions, and determining the relationship between these two domains in legislation and policymaking, is a significant undertaking. This research aims to elucidate the jurisprudential and economic dimensions of the mandatory registration of real estate transactions, examining the challenges and implications of this requirement.<br /> Materials and Methods: This study employs a descriptive-analytical approach. The materials and data are qualitative, gathered through note-taking and compilation.<br /> Ethical Considerations: The authenticity of texts, honesty, and faithfulness have been observed throughout this paper.<br /> Findings: The mandatory registration of real estate transactions is strongly supported by jurisprudential principles. From an economic perspective, this requirement significantly leads to a reduction in transaction costs (such as search, negotiation, and enforcement costs), enhances the efficiency of resource allocation (by directing capital towards more productive uses), and strengthens property rights (through increased transparency and certainty of ownership).<br /> Conclusion: The mandatory registration of real estate transactions, relying on robust jurisprudential foundations and yielding significant positive economic impacts, serves as an effective instrument for reducing transaction costs, improving resource allocation efficiency, and reinforcing property rights. This research validates the primary hypothesis regarding the constructive synergy between religious mandates and economic benefits in the compulsory registration of transactions, emphasizing the importance of this synergy in macro-level policymaking. Finally, suggestions for amending relevant laws and regulations, as well as avenues for future research in this domain, are presented. زمینه و هدف: تحلیل جامع ادله فقهی و اقتصادی مؤثر بر الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول و تعیین نسبت میان این دو حوزه در قانون‌گذاری و سیاست‌گذاری از مسائل مهم است. این پژوهش با هدف تبیین ابعاد فقهی و اقتصادی الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، به بررسی چالش‌ها و پیامدهای حقوقی و اقتصادی این الزام می‌پردازد. <br /> مواد و روش‌ها: مقاله حاضر توصیفی تحلیلی است. مواد و داده‌ها نیز کیفی است و از فیش‌برداری در گردآوری مطالب و داده‌ها استفاده‌شده است.<br /> ملاحظات اخلاقی: در این مقاله، اصالت متون، صداقت و امانت‌داری رعایت شده است.<br /> یافته‌ها: الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول دارای پشتوانه قوی فقهی است. از منظر اقتصادی نیز، این الزام به طور قابل توجهی منجر به کاهش هزینه‌های معاملاتی (مانند هزینه‌های جستجو، مذاکره و اجرا)، افزایش کارایی در تخصیص منابع (با هدایت سرمایه به سمت مصارف مولدتر) و تحکیم حقوق مالکیت (از طریق افزایش شفافیت و قطعیت مالکیت) می‌گردد.<br /> نتیجه‌گیری: الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، با تکیه بر مبانی فقهی مستحکم و با ایجاد تأثیرات مثبت اقتصادی چشمگیر، به عنوان ابزاری مؤثر در جهت کاهش هزینه‌های معاملاتی، ارتقاء کارایی تخصیص منابع و تقویت حقوق مالکیت عمل می‌کند. این تحقیق، فرضیه اصلی مبنی بر هم‌افزایی سازنده میان الزامات شرعی و منافع اقتصادی در الزام به ثبت رسمی را تأیید نموده و بر اهمیت این هم‌افزایی در سیاست‌گذاری‌های کلان تأکید دارد. در نهایت، پیشنهاداتی برای اصلاح قوانین و مقررات مربوطه و همچنین زمینه‌هایی برای تحقیقات آتی در این حوزه ارائه شده است.