انجمن علمی حقوق بشر اسلامی ایران فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی 2676-7163 8 1 2026 04 21 Proposed Model for Regulating Labor Relations With an Emphasis on Decent Work in Afghanistan and Iran الگوی پیشنهادی تنظیم‌گری روابط کار با تأکید بر کار شایسته در افغانستان و ایران 283 302 243992 10.22034/ejs.2026.556624.2140 FA نجمان مسعودی گروه حقوقی عمومی، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0000-0002-7763-594X مهدی شعبان‏ نیا منصور گروه حقوق عمومی، دانشکده حقوق، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0000-0002-7763-594X بابک باصری گروه حقوق عمومی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران. Journal Article 2025 08 14 <strong>Background and </strong><strong>Aims</strong>: The present study aims to design a local model for regulating labor relations with an emphasis on decent work in the two Islamic countries of Iran and Afghanistan. The main issue is how to design a balanced and sustainable system for regulating labor relations by combining the jurisprudential principles of justice and human dignity with international labor standards. The central question of the study is: What is the desired model for regulating labor relations in the two Islamic countries with respect to the components of decent work and what mechanisms should be adopted to achieve it?<br><br><strong>Materials and Methods</strong>: The method of this article is descriptive and analytical, and the tool used is library.<br><br><strong>Ethical Considerations</strong>: In writing this article, ethical principles and integrity have been observed.<br><br><strong>Findings</strong><strong>:</strong> Despite cultural and jurisprudential commonalities, both countries face challenges such as weak supervision, lack of effective social dialogue, and dominance of the informal economy. The proposed research model is based on three pillars: 1. The government as a supervisor and policymaker; 2. Tripartite social dialogue between workers, employers, and the government; 3. Institutional self-regulation with independent supervision.<br><br><strong>Conclusion</strong><strong>:</strong> The transition from centralized government regulation to participatory and accountable regulation, along with the establishment of institutions such as the Supreme Council for Labor Regulation and the Decent Work Inspection Organization, can ensure the realization of social justice and human dignity in labor relations. <strong><span lang="FA">زمینه و هدف</span></strong><strong><span lang="FA">:</span></strong> <span lang="FA">پژوهش حاضر با هدف طراحی الگوی بومی تنظیم‌گری روابط کار با تأکید بر کار شایسته در دو کشور اسلامی ایران و افغانستان انجام شده است. مسئله‌ اصلی آن است که چگونه می‌توان با تلفیق اصول فقهی عدالت و کرامت انسانی با استانداردهای بین‌المللی کار، نظامی متوازن و پایدار برای تنظیم روابط کار طراحی کرد. پرسش محوری تحقیق نیز عبارت است از: الگوی مطلوب تنظیم‌گری روابط کار در دو کشور اسلامی با توجه به مؤلفه‌های کار شایسته چیست و چه سازوکارهایی برای تحقق آن باید اتخاذ شود؟</span><br><strong><span lang="FA">مواد و روش ­ها: </span></strong><span lang="FA">این تحقیق از نوع نظری بوده و به روش توصیفی </span><span lang="FA">–</span><span lang="FA"> تحلیلی صورت گرفته است. </span><br><strong><span lang="FA">ملاحظات اخلاقی:</span></strong> <span lang="FA">در تحقیق حاضر، اصل امانتداری، صداقت، بی­طرفی و اصالت اثر رعایت شده است. </span><br><strong><span lang="FA">یافته­ ها:</span></strong> <span lang="FA">با وجود اشتراکات فرهنگی و فقهی، هر دو کشور با چالش‌هایی چون ضعف نظارت، نبود گفت‌وگوی اجتماعی مؤثر و غلبه اقتصاد غیررسمی مواجه‌اند. الگوی پیشنهادی پژوهش بر سه رکن استوار است: ۱. دولت ناظر و سیاست‌گذار؛ ۲. گفت‌وگوی اجتماعی سه‌جانبه میان کارگر، کارفرما و دولت؛ ۳. خودتنظیمی نهادی با نظارت مستقل</span><br><strong><span lang="FA">نتیجه:</span></strong> <span lang="FA">گذار از تنظیم‌گری متمرکز دولتی به تنظیم‌گری مشارکتی و پاسخ‌گو، همراه با تأسیس نهادهایی چون شورای عالی تنظیم‌گری کار و سازمان بازرسی کار شایسته، می‌تواند تحقق عدالت اجتماعی و کرامت انسانی را در روابط کار تضمین نماید</span><span dir="LTR">.</span> https://journal.ihrci.ir/article_243992_f5f9b990ec00704f228b29fad6ebfc39.pdf