انجمن علمی حقوق بشر اسلامی ایران فصلنامه علمی مطالعات فقه اقتصادی 2676-7163 8 1 2026 04 21 Feasibility of Complaining About Disciplinary Decisions Issued by the Iranian Securities and Exchange Organization (SEO), emphasizing the Right to Appeal امکاسنجی شکایت نسبت به آرای انتظامی صادره از سازمان بورس و اوراق بهادار با تأکید بر حق تظلم‌خواهی 265 282 238532 10.22034/ejs.2026.469278.1885 FA ارژنگ منصوری جوزانی گروه حقوقی خصوصی، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج، ایران. محمدباقر عامری نیا گروه حقوق، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج، ایران. کرم جانی پور گروه حقوق، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج، ایران. Journal Article 2024 04 02 <strong>Background and </strong><strong>Aims</strong>: In order to establish order in all activities related to the country's capital market, the Securities Market Law has assigned the responsibility of handling regulatory issues to the board of directors of the stock exchanges and has entrusted the appeal of those votes to the Stock Exchange Organization. The present study discusses the feasibility of complaining about the pending votes issued by the Stock Exchange Organization in light of the right to appeal.<br><strong>Materials and Methods</strong>: The method of this article is descriptive and analytical, and the tool used is library.<br><strong>Ethical Considerations</strong>: In writing this article, ethical principles and integrity have been observed.<br><strong>Findings</strong><strong>:</strong> By examining the process of drafting regulations for disciplinary issues, it is clearly evident that many amendments have been made, and that there have been repeals and changes to disciplinary issues and penalties, which indicates the diversity of opinions within the Stock Exchange Organization in drafting regulations. The fundamental principles of the country's legal and judicial justice, in accordance with the principles set forth in the Constitution, recognize appeals and lawsuits for everyone and place the judiciary as the basis for judgment. Therefore, entrusting some specialized matters to non-judicial authorities is not a reason for the lack of oversight of the decisions issued by the Stock Exchange Organization. As the legislator has declared the Supreme Council of the Stock Exchange to be the authority to handle complaints against the Stock Exchange Organization, it has simply ended the handling of the stock exchange organization by applying finality to disciplinary decisions.<br><strong>Conclusion</strong><strong>:</strong> The fact that the decisions of the Stock Exchange Organization cannot be appealed in the Administrative Court of Justice does not mean that it is denied from being heard in the courts, but according to general principles, if a matter cannot be heard in the Court, it can be heard in the courts, and the unanimous decision of the Administrative Court of Justice regarding the decisions of the Stock Exchange Organization is simply because the legislator has specified that it is a non-governmental public institution, and in the opposite sense, these decisions are appealable. Since the country's stock exchange organization is essentially governmental due to the government's dominance over the majority of the members of the Supreme Council of the Stock Exchange, and the philosophy of hearing the decisions of government authorities is in the Constitution, the supervision and appeal of the stock exchange's disciplinary decisions in public courts is certain. <strong><span lang="FA">زمینه و هدف</span></strong><strong><span lang="FA">:</span></strong><span lang="FA"> قانون بازار اوراق بهادار به جهت ایجاد نظم در کلیه فعالیت­های مرتبط با بازار سرمایه کشور رسیدگی به مسائل انتظامی را به عهده هیأت مدیره بورس­ها قرار داده و تجدیدنظرخواهی از آن آراءء را به سازمان بورس سپرده است. پژوهش حاضر امکان­سنجی شکایت نسبت به آراءء انتظای صادره از سازمان بورس و اوراق بهادار در پرتو حق تظلم­خواهی را به بحث می­گذارد. </span><br><strong><span lang="FA">مواد و روش­ها:</span></strong> <span lang="FA">روش مقاله حاضر توصیفی و تحلیلی و ابزار مورد استفاده نیز کتابخانه­ای است. </span><br><strong><span lang="FA">ملاحظات اخلاقی:</span></strong> <span lang="FA">در نگارش مقاله حاضر اصول اخلاقی و امانتداری ملاحظه شده است. </span><br><strong><span lang="FA">یافته­ها: </span></strong><span lang="FA">با بررسی سیر مقررات تدوینی برأی مساله انضباطی به وضوح اعمال اصلاحات بسیار زیاد، نسخ و تغییر موضوعات و مجازات‌های انضباطی مشهود می­باشد که نشان از تشتت نظرات سازمان بورس در تدوین مقرره­ها دارد. اصول بنیادین حقوق و عدالت قضایی کشور حسب اصول مصرح قانون اساسی، تجدیدنظرخواهی و دادخواهی را برأی همه به رسمیت شناخته و مبنای قضاوت را قوه قضاییه قرار داده، بنابرأین واسپاری برخی از امور تخصصی به مراجع غیردادگستری دلیلی بر عدم نظارت­پذیری از آراءی صادره سازمان بورس نمی­باشد. چنانکه قانونگذار، شورأی عالی بورس را مرجع رسیدگی به شکایات از سازمان بورس اعلام نموده که با اطلاق قطعیت نسبت به آراءی انتظامی، صرفا رسیدگی در تشکیلات بورس را پایان داده است.</span><br><strong><span lang="FA">نتیجه­</span></strong><strong><span lang="FA">: </span></strong><span lang="FA">غیرقابل شکایت بودن آراءی سازمان بورس در دیوان عدالت ادرأی، به معنی نفی آن از رسیدگی در مراجع دادگستری نیست بلکه طبق عمومات، اگر امری قابل رسیدگی در دیوان نباشد، در دادگستری قابل رسیدگی می­باشد و رأی وحدت رویه دیوان عدالت اداری در خصوص تصمیمات سازمان بورس، صرفاَ به دلیل تصریح قانونگذار بر نهاد عمومی غیردولتی بودن می­باشد و به مفهوم مخالف، این آراء شکایت­پذیر است. از آنجا که تشکیلات بورس کشور به دلیل تسلط دولت بر اکثریت اعضای شورأی عالی بورس، ماهیتاً دولتی می‌باشد و فلسفه رسیدگی به تصمیمات مراجع دولتی در قانون اساسی است، نظارت­پذیری و شکایت از آراءی انتظامی بورس در محاکم عمومی قطعی است.</span> https://journal.ihrci.ir/article_238532_00f6d89941849e5342e37672e691afbc.pdf